AL BANO CARRISI (Αλμπάνο)

Δεν έχω γράψει ακόμα την ιστοριούλα της φιλίας μου με τον Al Bano (Carrisi)˙ ίσως κάποτε το κάνω, αλλά ποιος δεν γνωρίζει το κλασσικό πλέον «felicità»?

Λίγο μεγαλύτερος από 'μένα, αλλά φιλαράκι ο Al Bano (Αλβανός δηλ., γιατί αυτή είναι η καταγωγή του), στα όμορφα χρόνια του Μπρίντιζι, που οι αναμνήσεις τους πονάνε...

Αυτό που δεν είναι γνωστό, είναι πως ο μέγας τραγουδοποιός (μουσικός, καλύτερα θα έλεγα) είναι επίσης πετυχημένος επιχειρηματίας, ξενοδόχος και οινοπαραγωγός. Το κτήμα του, "Tenute Al Bano", βρίσκεται στο παραμυθένιο μεσαιωνικό χωρίο Cellino San Marco, δέκα λεπτά απ’ το σπίτι μας στο Μπρίντιζι.

Masserie λέγονται οι μονάδες αυτές αγροτουρισμού της Απουλίας, παλιά κονάκια Δουκών, Κόμηδων, Μαρκήσιων, Βαρόνων, που πρέπει κανείς να τις επισκεφτεί για να ταξιδέψει στο χρόνο, αλλά και για να καταλάβει τι σημαίνει Ιταλική φιλοξενία που κάνει τη χώρα πρώτη στον κόσμο.

Στο κτήμα βέβαια αφεντικό είναι «la mamma» που, στα 90-τόσα της πλέον, κανονίζει τα πάντα˙ πάνω απ’ όλα βέβαια το ημερήσιο φαγητό της οικογένειας.

Σαν οινοπαραγωγός, ο Al Bano είναι εξίσου πετυχημένος (δε θυμάμαι πόσες χιλιάδες μποτίλιες βγάζει το χρόνο, αλλά αν θέλετε να δοκιμάσετε το εξαιρετικό κρασί του, και το νέκταρ της Απουλίας 'Primitivo', δείτε εδώ: https://www.wine-searcher.com/.../94038-tenute-al-bano.... Και περισσότερα για τη masseria, εδώ: www.tenutealbano.com.

Αλλά τι λέμε τώρα πάλι, σε μια μέρα περισυλλογής.

Καλό βόλι λοιπόν αύριο.

Ή, παραφράζοντας τον Αλμπάνο, buoni vini... (και στα Ελληνικά, "καλά κρασιά")

ΗΧ

Τσαντούλες HERMES

Έλεγα τις προάλλες σε συναγωνιστές γερογκρινιάρηδες πως ο κόσμος που ζούμε δεν είναι πλέον δικός μας. Ανήκει στην κοπελίτσα που τι δε θα 'δινε για μια τσαντούλα Hermes των δύο χιλιάδων ευρώ και στο παλικάρι που παρακολουθεί ανελλιπώς ένα τσούρμο βρομοπόδαρους μουσάτους με κοιλιακούς να ιδρώνουν (a.k.a. survivor). Καλή (διαδικτυακή) φίλη με διόρθωσε: Δεν υπάρχουν, λέει, τσαντούλες Hermes με δυο χιλιάρικα. Από 7 και πάνω!

Kαι μιλώντας για τσαντούλες: Περάσαμε δυο/τρεις μέρες στη Γενεύη με φίλους. Το περιώνυμο Bucherer ασφυκτιούσε από Κινέζους που με τα κινητά στο χέρι συνέκριναν τιμές. Με πληροφόρησαν πως η επιχείρηση τους πληρώνει το εισιτήριο να έρθουν από την Κίνα στη Γενεύη να αγοράσουν ρολόγια.

Αυτό μου θύμισε τη δεκαετία του 70 όταν οι Γιαπωνέζοι είχαν κατακλίσει την Ευρώπη. Τους θυμάμαι, με τις μηχανούλες τους, να φωτογραφίζουν τα πάντα. Την επόμενη δεκαετία ακολούθησαν οι Κορεάτες και μετά οι Ρώσοι, με τις γούνες και τις μεγάλες μερσεντές του Γιέλτσιν, να αγοράζουν πούρα και αλκοόλ χιλιάδων ευρώ.

Θα ακολουθήσουν σίγουρα οι Αφρικανοί. Διεθνής καταμερισμός της εργασίας το λέει αυτό η φίλη μου η Ελένη.

Αλλά εμείς δε θα ΄μαστε εδώ να τους δούμε.

Δε βαριέσαι.

Προχωράμε…

ΗΧ

ΔΙΚΗ ΚΑΡΟΛ-ΤΡΑΜΠ: ΕΝΑ ΚΑΚΟΓΟΥΣΤΟ ΑΣΤΕΙΟ

Καμία συμπάθεια πλέον στο πρόσωπο του Ντόναλντ Τραμπ. Αλλά θα πρέπει να είναι κάποιος ο ορισμός του κρετίνου για να δώσει βάση και να δικαιώσει την καταδικαστική απόφαση που του επιβλήθηκε για σεξουαλική παρενόχληση πριν 27 χρόνια. Αντίθετα, ήταν ένα κυνήγι μαγισσών που σιγουρότατα θα αποβεί προς εκλογικό του όφελος. Να μια διασκεδαστική περίληψη της υπόθεσης και της ετυμηγορίας των 9 ενόρκων, όπως την καταλαβαίνω εγώ. Τα παρακάτω διημείφθησαν σε πολυκατάστημα της ΝΥ. Τ=Τραμπ. Κ=Κάρολ.

Τ--Γεια σου. Εσύ δεν είσαι η δημοσιογράφος που...

Κ--Γεια σου και ‘σένα. Εσύ δεν είσαι ο εκατομμυριούχος που...

(ατμόσφαιρα πολύ οικεία)

Κ—Και τι κάνεις εδώ;

Τ—Ήρθα να αγοράσω ένα δώρο. Μπορείς να με βοηθήσεις;

Κ--Τι δώρο;

Τ—Γυναικεία εσώρουχα.

(πάνε με εμφανή οικειότητα, στο αρμόδιο τμήμα).

Τ—Να, αυτά. Μπορείς να τα δοκιμάσεις;

Κ—χαχαχα! Να τα δοκιμάσεις εσύ!

Τ—Να τα δοκιμάσουμε κι δυο τότε.

 

(Πάνε με εμφανή ευφορία και χαμόγελα στο δοκιμαστήριο κλείνοντας την πόρτα πίσω τους. Αμέσως, ο Τ προβαίνει σε ‘χειροτεχνία’ αλλά η Κ δεν καταλαβαίνει τίποτα γιατί όπως λέει χτυπά το κεφάλι της στον τοίχο. Όταν συνέρχεται, καταλαβαίνει πως έχει βιαστεί. Μετά από 10 χρόνια το εκμυστηρεύεται σε δυο φίλες της, ορκίζοντάς τες σε σιωπή. Και οι ένορκοι: «Αθώος ο Τ στην κατηγορία του βιασμού αλλά ένοχος για παρενόχληση». Το σκεπτικό: «είναι πιο πιθανό η Κ να λέει την αλήθεια παρά ψέματα». Μα αρκεί αυτό για καταδίκη; Τι έγινε το κριτήριο της αθωότητας λόγω αμφιβολιών; Το δικαστήριο επιδικάζει επίσης στην Κ ένα σημαντικότατο ποσό για ηθική βλάβη, γιατί ο Τ όλο αυτό το διάστημα την αποκαλούσε ψεύτρα. Μα άμα λες πως σε βίασαν και το δικαστήριο το απορρίπτει, δεν είσαι, για το δικαστήριο, ψεύτρα; Πώς λοιπόν σου επιδικάζει αποζημίωση;)

Ως μουσικός εγώ, απλά σηκώνω τα χέρια, ελπίζοντας να σας διασκέδασα. Γιατί όσοι έχουν τη δυνατότητα να διαβάζουν αυτή τη γλώσσα πολλά μπορεί να είναι, σίγουρα όμως δεν είναι κρετίνοι :)

ΗΧ

ΥΓ. Αν κάνω κάπου λάθος ας με συγχωρήσει η κυρία Κ. Είναι από καλοπροαίρετη άγνοια και όχι από πρόθεση. 

 

Ευρώπη, Πρόεδρος Μακρόν, "ίσες αποστάσεις", Κασιδιάρης και 'αχυράνθρωποι'.

 

Άκουσα προχθές τον Medvedev, μιλώντας για μια πιθανή χρήση πυρηνικών όπλων στον πόλεμο της Ουκρανίας, να δηλώνει μεταξύ άλλων: «ο κόσμος μας είναι άρρωστος».

Πριν κάνα χρόνο περίπου, είχε πει: «η ελπίδα μιας Ευρώπης που βουλιάζει είναι να απαλλαγεί από τους ‘άχρηστους’ που την κυβερνούν».

Το ίδιο είχε πει, σε διαφορετική περίσταση, και ένας άλλος αθυρόστομος: ο Recep Tayyip Erdoğan.

Στην αρχή του πολέμου, ο Vladimir Putin είπε: «Μίλησα. Και ελπίζω να ακούστηκα από τη Δύση και τους ηγέτες της».

Η ακροδεξιά στην Ευρώπη ανεβαίνει εκθετικά. °first (it) takes Manhattan˙ then it takes Berlin°.

Η Ιταλία είχε 5 μη εκλεγμένες κυβερνήσεις (α.κ.α. τεχνοκρατικές) από το «φόβο» του τι λαγό θα μπορούσε να βγάλει το καπέλο των εκλογών.

Μόλις εξελέγη η Meloni, ‘το διευθυντήριο’ έστειλε εσπευσμένα στις Βρυξέλλες τον αμερικανο-σπούδαστο (ΜΙΤ) Draghi, να διαβεβαιώσει (δεν ξέρω με ποια ιδιότητα) ότι δεν υπάρχει πρόβλημα, ούτε με την Ευρώπη αλλά, κύρια, ούτε με το ΝΑΤΟ.

Στις εκλογές της 21^ης Μαΐου, κερδισμένα θα βγουν μόνο τα άκρα. Και πολύ κερδισμένα μάλιστα...

Αν ο Άρειος Πάγος ‘κόψει’ τον Κασιδιάρη, θα τον δικαιώσει το ΕΔΑΔ˙ και αυτό είναι το μόνο που θα πάρει υπόψη του ο ΑΠ. Αν τελικά κοπεί, το αποτέλεσμα θα είναι το αντίθετο απ’ το αναμενόμενο, με τη ‘θυμωμένη’ ψήφο να πηγαίνει στους αχυράνθρωπους.

Μακριά από ‘μας εγκληματικές οργανώσεις και εγκληματίες που ανήκουν στις φυλακές. Αλλά αυτό δε μπορεί να μας σταματήσει και να σκεφτόμαστε. Στις «δημοκρατίες», καταδικάζονται˙ οι εγκληματίες˙ όχι όμως οι ιδέες. Αυτές καταδικάζονται σε χώρες όπως αυτές του Putin et al.

Η Ουκρανία είναι πόλεμος επιβίωσης. Η «μητέρα όλων των μαχών» για τη Δύση. Δύσκολο να φανταστεί κανείς την έξοδο απ' το imbroglio που έχουμε μπλέξει˙ και κάποια επιστροφή σε μια ‘τύποις’ κανονικότητα.

Ο «Τιτανικός» της Ευρώπης, όμως, ίσως να έχει ένα σωσίβιο: ΙΣΕΣ ΑΠΟΣΤΑΣΕΙΣ. Ο Πρόεδρος Μακρόν έχει ήδη δείξει το δρόμο προς τα ‘κει.

Και μια εύθυμη νότα: Εκατομμυριούχος. Πολύγλωσση δασκάλα. Την ρωτάει ο Γρηγόρης πόσο κάνει το τετράγωνο του τέσσερα. Και εκείνη απαντά «δύο φορές το τέσσερα ίσον οκτώ». Πτυχιούχος κι αυτή.

Πολλά είπαμε.

Και έχει ‘σουρβίβορ’ το βράδυ.

Ή, μήπως, "Μήδεια" στο ΚΠΙΣΝ στις 19ω30;

Ποιος ξέρει...

ΗΧ

 

CREDIT SUISSE: Μια υπόθεση 'ηθικού κινδύνου'?

Μια πονεμένη ιστορία που κρατά τρία χρόνια τώρα. Διαφθορά, κακοδιαχείριση και πολλά ακόμα. Αλλά, για να μη λαϊκίζουμε, και συστημικός επενδυτικός κίνδυνος.

Ποιος όμως θα το πίστευε, 20 χρόνια πριν, πως τέτοια πράματα μπορούν να συμβούν ακόμα και σε ένα Ελβετικό κολοσσό; Στην 'τράπεζα των πλουσίων', όπως η CS ήταν γνωστή;

100 δις η γραμμή πιστωτικής ρευστότητας προς την αγοράζουσα UBS από την κεντρική τράπεζα. Απίστευτα νούμερα, αν σκεφτεί κανείς ότι, πριν κάνα δυο χρόνια, η κεφαλαιοποίηση της CS ήταν το μισό αυτού του ποσού. Συν άλλα 10 δις για επισφαλείς απαιτήσεις από περιουσιακά στοιχεία που είναι δύσκολο να αποτιμηθούν.

Και επανέρχομαι: too big to fail? Το είδαμε το επεισόδιο αυτό το 2009. Δε ζούμε όμως σε μια φιλελεύθερη οικονομία ζήτησης-προσφοράς; Έτσι δε λέμε στους μαθητές μας; Αν, σαν επιχειρηματίας γνωρίζω πώς, αν χρειαστεί, κάποιος θα μου πετάξει το σωσίβιο, τότε η ύψιστη υποχρέωσή μου για 'δέουσα επιμέλεια' (due diligence) θα έχει αμβλυνθεί σημαντικά, και αυτό συνέβη με την CS.

'Ηθικό Κίνδυνο (moral hazard) το είχε ονομάσει αυτό ο κάποτε δάσκαλός μου, Kenneth Arrow. H βάση του βρίσκεται στην Ασύμμετρη Πληροφόρηση (asymmetry of information) του μεγάλου Joe Stiglitz, ίσως του σημαντικότερου Νόμπελ που έχουμε δώσει ποτέ στην ιστορία του θεσμού, αλλά και φίλου και 'συντρόφου' στα όμορφα εκείνα χρόνια της Σιγκαπούρης, όταν μοιραζόμασταν το ίδιο δωματιάκι, προσπαθώντας να καπνίσουμε δίπλα στο ανοιχτό παράθυρο, σε περίοδο ιουλιανών μουσώνων, και με ένα κουτάκι μπύρα στο χέρι, αργά Παρασκευές απόγευμα.

HH

CREDIT SUISSE: ‘GET YOUR MONEY AND RUN’

People keep telling me that I am turning into a storyteller. In a way, this is ‘bad news’ but on the other hand it is also fun because your stories are safe: Those who could refute them are most probably all gone.😉

It was, thus, June 2008, in the midst of global financial exuberance. It was a majestic June really, when one would have to force himself to stay indoors. For shipping, the 2000s were the ‘golden decade’. Timecharters would go up to $100,000 per day, i.e., ten times higher than a ship’s breakeven point (assuming you could find a ship to rent). The shipbuilding orderbook (gross capital formation, as we economists say) was up to an unprecedented 50% of owned-tonnage, with delivery times up to 4 years!

Dark clouds were gathering, however. At a Terminal Operations Conference (TOC) in Amsterdam, among rivers of champaign, I had alerted the audience about the perils that were lurking ahead of us. Many had laughed at me and called me a Cassandra: «don’t you see what is going on around you, man? How can you say such things», was the usual retort (all this is well documented in my paper with Helen Thanopoulou[1]).

The following month, July 2008, we were savoring a sumptuous ‘aperitivo’ on the roof garden of the palazzo of the Martini family, on Geneva’s boulevard President Wilson, and in the good company of the ‘family’ and some Swiss bankers (yes; Credit Suisse too).

As we discretely receded to the corner of the terrace, to light up, away from the ladies, I couldn’t resist the opportunity to nonchalantly ask them for some good investment ideas. The most senior banker squinted, looked at me straight in the eyes, puffed on his Cohiba, and said, in a soft, calculative, voice:

"professor, get your money and run".

Luckily, I followed his advice.
Two months later, the Lehman Brothers ‘bomb’ exploded.
And then it all began.

HH

P.S. As I was writing these lines, Sunday the 19th of March, 2023, Credit Suisse was bought by UBS for $2 billion, together with a generous soft-landing pillow by the Swiss central bank. 

[1] Haralambides, H.E. and Thanopoulou, H. (2014). The economic crisis  of  2008 and  world shipping:  Unheeded warnings. SPOUDAI, Vol. 64, No 2, 2014.

FACEBOOK: Μεταξύ σοβαρού κι αστείου

 

Δεν ξέρω ποιο θα είναι το μέλλον του ΦΒ αλλά μιλώντας με τις νέες γενιές, δεν προβλέπεται ρόδινο. Και θα ‘ταν κρίμα. Γιατί το ΦΒ είναι η μεγαλύτερη κοινωνική επανάσταση μετά τη ζώνη αγνότητας. Και να το γιατί. Tο ΦΒ μας ένωσε, μας έφερε κοντά, μηδένισε την απόσταση. Θυμάμαι, 40 χρόνια πριν, φοιτητής στην Αγγλία, βγαίναμε στο δρόμο, στη βροχή και στο χιόνι, να πάμε στους περίφημους εκείνους κόκκινους τηλεφωνικούς θαλάμους, στα σκοτεινά, να τηλεφωνήσουμε, με κέρματα, στο σπίτι, στην Αθήνα. Τώρα, έχουμε παιδιά, εγγόνια, γονείς και τον πλανήτη ολόκληρο, σε 24ωρο βάση, με εικόνα μάλιστα, στο σαλόνι μας. Κάτι τέτοιο, 40 χρόνια πριν, θα φάνταζε σαν οργιάζουσα επιστημονική φαντασία.

Καταλαβαίνουμε πλέον καλύτερα ο ένας τον άλλον˙ όχι τόσο μέσα από τις αναρτήσεις μας, όσο μέσα από τα σχόλια που κάνουμε στις αναρτήσεις των άλλων. Όσα μπορεί πλέον να καταλάβει κάποιος μέσα από τις 10 λέξεις ενός σχολίου, θα χρειαζόταν δύο χρόνια ανάλυσης σε ένα νεαρό ψυχολόγο. Μην σχολιάζεις λοιπόν φίλε μου Βασίλη. Πες ό,τι έχεις να πεις αλλά μη σχολιάζεις επί παντός επιστητού. Εκτίθεσαι.

Το ΦΒ μας ανέβασε το ηθικό που καταρράκωσε η καθημερινότητα. Αποκτήσαμε φωνή, που την ακούει πλέον όλος ο πλανήτης. Έτοιμοι όλοι για το Βραβείο Πούλιτζερ. Το ΦΒ μας έπεισε ότι όλοι πλέον νομιμοποιούμαστε να έχουμε άποψη. Και ακόμα περισσότερο, και εδώ είναι το πιο διασκεδαστικό, μας έκανε να πιστέψουμε πως υπάρχουν άνθρωποι που «θα όφειλαν» να ενδιαφέρονται για την άποψή μας. Κι αν αυτό δεν επιβεβαιώνεται από τα ‘μου αρέσει’ από κάτω, τότε ξαναπέφτουμε σε βαθιά κατάθλιψη: «μα γιατί; Δυο ώρες έκανα να το γράψω. Και ήταν τόσο καλό…».

Και το παραπάνω με φέρνει στο τελευταίο μου σημείο: ο κόσμος πλέον δε διαβάζει. Σκρόλιν κάνει στον υπολογιστή και στο τηλέφωνο, και ζάππιν στην τηλεόραση. Προσπαθεί έτσι να διασκεδάσει την καταπίεση και τα προβλήματα που κουβαλάει από τη δουλειά στο σπίτι. Ώσπου να είναι έτοιμο το φαγητό. Να φάει και να μεταβεί στο παράλληλο σύμπαν του, μέχρι το επόμενο πρωί. Ο πανέξυπνος Ζούκερμπεργκ το κατάλαβε αυτό και έτσι επινόησε το Instagram: σκρόλιν φωτογραφιών. Και οι ακόμα εξυπνότεροι Κινέζοι σκέφτηκαν πως ούτε αυτό είναι το πιο έξυπνο: Για τα σύγχρονα ζόμπι, τα σύντομα βιντεάκια είναι πολύ καλύτερα από τις φωτογραφίες του Instagram. Και έτσι μας ήρθε και το Τικ Τοκ.

Δεν είναι ωραία και θαυμαστά όλα αυτά;

ΗΧ

Ούλωφ Πάλμε

Φτιάναμε βαλίτσες για την επόμενη περιπέτειά μας, στη Σουηδία, όταν τ’ ακούσαμε στο ραδιόφωνο˙ και παγώσαμε.

«μα γίνονται τέτοια πράματα στη Σουηδία;».

Τότε, ο Πάλμε ήταν ίσως ο πιο αγαπητός πολιτικός ηγέτης του πλανήτη. Ίσως επειδή δεν ήταν πολιτικός αλλά ένας απλός άνθρωπος που πήγαινε, μεσάνυχτα, απ’ το σινεμά στο σπίτι με τα πόδια. Εκεί τον βρήκαν και οι δύο σφαίρες που του έκοψαν το νήμα της ζωής και συγκλόνισαν τον πλανήτη.

Ένας «αληθινός» σοσιαλιστής που τα έβαλε με όλες τις πτυχές του ‘συστήματος’: πυρηνικά, ΗΠΑ, Βιετνάμ, Τρίτος Κόσμος, Απαρτχάιντ. Συνομιλητής τόσο του Αραφάτ όσο και του Κάστρο. Δε συμβιβάστηκε ποτέ και ποτέ δε δίστασε να πει τη γνώμη του, αν πίστευε πως αυτό θα εξυπηρετούσε την αλήθεια. Ίσως αυτό να ήταν που του κόστισε και τη ζωή.

37 χρόνια αργότερα, και ο δολοφόνος του δε βρέθηκε ποτέ. Και ούτε θα βρεθεί. Ο φάκελος Ούλωφ Πάλμε έκλεισε οριστικά πριν κάνα-δυο χρόνια, με εισαγγελική απόφαση.

HX

Let's go fly a kite

 

🎵with your fist holding tight, to the string of your kite*🎵

Θυμάμαι τον πατέρα μου.

Το Σάββατο το μεσημέρι έφερνε τις μάvες και την καλούμπα.

Μόνο εκείνος ήξερε από πού τ’ αγοράζαμε.

Οι μάνες έπρεπε να είναι από λυγαριά. 110 εκ.

Και η καλούμπα κορδονέτο: Πλεξίδα που την ξέστριβα, για να μην μπερδευτεί ο σπάγκος στο μάζεμα, και την τύλιγα μετά, με ‘οχτάρια’, σ’ ένα κομμάτι ξύλο.

Αν είχε περισσέψει τίποτα από πέρυσι, τις ενώναμε και την κάναμε διπλή.

«πρόσεχε τους κόμπους γιατί θα σου μπερδευτεί ο σπάγκος στο μάζεμα», μου έλεγε.

Την Κυριακή τον κολλούσαμε.

Μπλε και άσπρες λαδόκολλες απ’ το ψιλικατζίδικο. Ένας Σταυρός. Ελληνική σημαία.

Η Μαρίκα έφτιαχνε την αλευρόκολλα στην κουζίνα.

Η γιαγιά κυρ-Ασημίνα, από πολύχρωμες κόλες γλασέ, έκοβε και έδενε την ουρά, καθισμένη πάντα στη ντιβανοκασέλα της. Είναι η μόνη θέση που τη θυμάμαι, να ακούμε ανελλιπώς τον Ορέστη Λαμπίρη και τη γιαγιά Ανούσκα στο «Σπίτι των Ανέμων».

Μόνο εκείνος ήξερε να μετράει και να δένει τα ζύγια.

«άμα ζυγιάζεις σωστά, ο αετός δε θα σου κάνει ποτέ κοιλιά…»

Πολλές φορές ακολουθούσε και ο μπατζανάκης του. Ο Νίκος Β. Κωνσταντινουπολίτης εκείνος, ήξερε να φτιάχνει 'γαϊτανάκι'. Πλάκα είχε αλλά το γαϊτανάκι δεν έχει ζόρι. Κοριτσίστικο πράμα δηλαδή 😆 

Μαθήματα.

Ανεξίτηλα.

Από το πανεπιστήμιο της Ζωής.

Και των αναμνήσεων.

Καλά Κούλουμα.

 ΗΧ

*Mary Poppins. 

Ρολόγια SFIKO, Ευκλείδης Sr., (απο)παγκοσμιοποίηση, προστατευτισμός και ιστοριούλες για να περνά η ώρα

Του Ευκλείδη του άρεσαν τα ρολόγια˙ και τα μάζευε.

Πολλοί οι πλανόδιοι πωλητές που περνούσαν κάθε μέρα από το μαγαζί, κι εκείνος αγόραζε. Τα πάντα. Βιβλία, ρολόγια, τσιγάρα, χαλιά, κι εγώ δεν ξέρω τι.

Εκείνα τα χρόνια το SEIKO ήταν ένα αξιοπρεπές ρολόι.

Ήταν βλέπεις η δεκαετία της Ιαπωνίας. Με υψηλή τεχνολογία και οικονομίες κλίμακας (χαμηλό κόστος) οι Ιάπωνες κατακτούσαν την Ασία και στη συνέχεια τον κόσμο όλο. Ώσπου η χώρα έγινε ακριβή. Και τη σκυτάλη την πήρε η Κορέα. Μετά η Κίνα, το Βιετνάμ, οι Φιλιππίνες, η Ινδονησία και ακολουθεί, σύντομα, η Αφρική. Διεθνής Καταμερισμός της Εργασίας[1] το λένε αυτό κάποιοι οικονομολόγοι, σαν τη φίλη μου την Ελένη.

 Εμείς, από την άλλη, ακολουθήσαμε το αντίθετο μοντέλο. Του προστατευτισμού, των κλειστών συνόρων και των απαγορευτικών δασμών. Επικρατούσαν τότε οι θεωρίες του Χιλιανού Raul Prebisch, του πρώτου Γενικού Γραμματέα της UNCTAD[2], γνωστές ως θεωρίες ‘προστασίας νηπιακής βιομηχανίας’.[3] Απλά, όπως κανείς προστατεύει ένα μωρό ώσπου να μεγαλώσει, έτσι έπρεπε να προστατεύουμε και την εγχώρια παραγωγή, ώσπου να αναπτυχθεί και να γίνει διεθνώς ανταγωνιστική. Δεν μπορείς, με άλλα λόγια, να την εκθέσεις στον ανελέητο ανταγωνισμό των πολυεθνικών γιατί δε θα επιβιώσει. Εδώ που τα λέμε, κοιτώντας πίσω 50 χρόνια, ο Ραούλ δεν είχε και πολύ δίκιο: Δεν θα πισωγυρίσω σε ένα θέμα που το έχω πιάσει άπειρες φορές αλλά, με δυο λόγια, ήταν οι αναπτυσσόμενες χώρες αυτές που επωφελήθηκαν από το άνοιγμα των συνόρων και την παγκοσμιοποίηση. Εμείς αντίθετα, οι ‘σταυροφόροι’ της παγκοσμιοποίησης, πληρώνουμε τώρα το κόστος και αρχίσαμε ήδη να μιλάμε για απο-παγκοσμιοποίηση.[4]

Το μαγαζί της παγκοσμιοποίησης το ανοίξαμε όχι γιατί πιστεύαμε στα οφέλη της, αλλά από ανάγκη. Είμαστε βλέπεις ανεπτυγμένες αλλά και κορεσμένες κοινωνίες της αφθονίας, όπως τις περιέγραψε ο Galbraith στο "The Affluent Society", με κάθε γκαράζ και αυτοκίνητο, κάθε σαλόνι και τηλεόραση. Πόσα ακόμα καταναλωτικά αγαθά θα αγοράζαμε; Έπρεπε λοιπόν να πουλήσουμε εκτός συνόρων την τεράστια παραγωγή μας που ήταν τεράστια γιατί θέλαμε οικονομίες κλίμακας και διεθνώς ανταγωνιστικές εξαγωγές. 

Και εδώ ήταν το κεφαλαιώδες λάθος. Γιατί δεν παράγουμε 'εδώ' για να εξάγουμε 'εκεί', αλλά παράγουμε εκεί και επανεισάγομε εδώ, με όλες τις συνέπειες που έχει αυτό στην απασχόληση και τα έσοδα από φόρους. 

Με την οικονομική κρίση του 2009, ξεκίνησε λοιπόν δειλά δειλά η αποπαγκοσμιοποίηση: Απέχθεια στον φθηνό καταναλωτισμό, εμπορικές ανταλλαγές με φίλους (friendshoring) και γείτονες (nearshoring), κοντύτερες εφοδιαστικές αλυσίδες, τρισδιάστατες εκτυπώσεις, και πολλά άλλα. Επιστροφή στον προστατευτισμό στους υψηλούς δασμούς και στους εμπορικούς πολέμους. 

Και για να χαλαρώσουμε λιγάκι.

Οι προστατευτικοί δασμοί μας λοιπόν ήταν υπέρογκοι, κι αν τύχαινε να κουβαλάς κάτι στη τσέπη σου, σε έκοβε κρύος ιδρώτας με το διαπεραστικό βλέμμα του τελωνιακού στο Ελληνικό. Άσε δε και τη συχνότατη σωματική έρευνα, ιδιαίτερα του ‘ωραίου φύλου’... Αλλά ακόμα και αν ήσουν από τους λίγους προνομιούχους που μπορούσαν πού και πού να κάνουν κάποιο ταξιδάκι στο εξωτερικό, με τι λεφτά να αγοράσεις το Ελβετικό ρολόι; Πριν φύγουμε, έπρεπε να περάσουμε από την Τράπεζα της Ελλάδος να «βγάλουμε συνάλλαγμα», που μας το γράφανε κιόλας στο διαβατήριο, μη τυχόν και ξαναζητήσουμε. Οι μόνοι που μπορούσαν λοιπόν να τα αγοράσουν ήταν αυτοί που είχαν λεφτά στο εξωτερικό˙ εφοπλιστές δηλαδή, ναυτικοί, κλπ. Δεν ήταν δε άγνωστη και η πρακτική, κάποιος να περνάει "για μια καλημέρα" από το γραφείο στον Πειραιά, να δίνει ένα ποσό σε δραχμές και να παίρνει το ισοδύναμο σε λίρες από το γραφείο του Λονδίνου. 

[Παρένθεση. Συχνά, αυτό γινόταν με το αζημίωτο του 'εξυπηρετούντος', αφού η 'επίσημη' και η 'αγοραία' ισοτιμία της δραχμής απείχαν όσο η γη απ' τη σελήνη. Και όχι, φυσικά, μόνο στη χώρα μας. Έχω γράψει για τις 'περιπέτειές' μου στην κομμουνιστική Πολωνία (1987-1989): Στη συλλογή μου, έχω αριστουργηματικές ερμηνείες Πεντερέτσκι, Σιμανόφσκι, κ.α., σε βινύλιο που είχαν τότε αγοραστεί 2 σημερινά σεντ ο δίσκος. Κλείνει η παρένθεση].

 Έτσι λοιπόν τα Ελβετικά ρολόγια όχι μόνο δεν υπήρχαν στην Ελληνική αγορά, αλλά ήταν  και άγνωστα. Δεν υπήρχε ίντερνετ ούτε διαφήμιση: ποιος θα διαφήμιζε κάτι που δεν υπήρχε; Ποιος ήξερε πράγματι τα Βασερόν, τα Πατέκ, τα IWC, και τόσα άλλα; Αλλά ακόμα και τα Ρόλεξ, που σήμερα τα βρίσκεις στα καροτσάκια; Κάνα Ωμέγα ίσως να 'βλεπες πού και πού, ή κάνα Ζενίθ.

 Μπαίνει λοιπόν ένα μεσημέρι ο Ευκλείδης στο σπίτι (το πρώτο που θα έκανε ήταν να κοιτάξει στο ντουλάπι κάτω απ’ το νεροχύτη της κουζίνας, να δει αν του είχα πάρει κρασί. Ούτε κρασιά είχαμε τότε. Μόνο ρετσίνα που την αγοράζαμε χύμα στα καρβουνιάρικα, ή γεμίζοντας τη νταμιτζάνα σε κάποια ‘ημερήσια’ κυριακάτικη εκδρομή στα Μεσόγεια).

 «Κοίτα να δεις τι σου βρήκα», μου λέει λοιπόν με περίσσιο καμάρι. Και το βγάζει από την τσέπη του. Ωραίο ρολόι. Πράσινη πλάκα. SEIKO. Ακόμα το έχω. Έτσι όμως όπως το κοίταζα, βλέπω πως έλειπε η κάτω γραμμούλα από το Έψιλον. SFIKO δηλαδή έλεγε και όχι SEIKO!

«ρε μπαμπά, σφίκο λέει τούτο ‘δω», του λέω.

Ποιος είδε το Θεό και δεν το φοβήθηκε:

«α.. τον κερατά!», ξεφώνισε κατακόκκινος, όπως γίνεται πάντα όταν θυμώνει ένας κοκκινοτρίχης.

Δεν έμαθα ποτέ τι απέγινε ο ‘προμηθευτής’ του...

Αλλά το Σφίκο το έχω ακόμα. Στην τρίχα πάει.

Και μπορεί και να το φορέσω και καμιά φορά.

Όταν το θυμηθώ.

Όχι όμως για να βλέπω την ώρα.

ΗΧ

 

---

[1] International Division of Labor.

[2] United Nations Conference on Trade and Development. Εδρεύει στη Γενεύη.

[3] Infant Industry Protection.

[4] Deglobalization.

Η αγελάδα στο ταβάνι (ή, ο ρόλος του δασκάλου)

 

Η φωτογραφία μου θύμισε μια ιστορία που έλεγε η γιαγιά μου η Κυρ-Ασημίνα η Σαντορινιά όταν λέγαμε κάποια ανοησία.

[...]Έκανε το σκατό του παξιμάδι για να τον σπουδάσει.
Με χίλιες δυσκολίες, τα κατάφερε τελικά ο νεαρός, και γύρισε στο χωριό θριαμβευτής με το ‘χαρτί’.
Ένα βράδυ, όπως τρώγανε, κοιτάζει προς τα πάνω και βλέπει μια καβαλίνα στο δοκάρι.
Και ρωτάει τον περήφανο πατέρα:
«ρε συ πατέρα, σπάω το κεφάλι μου: Πώς ανέβηκε η αγελάδα εκεί πάνω;»
Κι εκείνος εμφανώς συντετριμμένος πια του απαντά:

«Γιε μου, και πρωθυπουργός να γίνεις, άνθρωπος δε γίνεσαι».

(Σοφός άνθρωπος η Κυρ-Ασημίνα).

ΗΗ

Υ.Γ.: (Κάθε ομοιότητα με πρόσωπα και πράματα είναι εντελώς συμπωματική).
Σε πολλά απ’ τα παιδιά (φοιτητές) μας αναφέρομαι που ενώ είναι άπιαστα στα μαθηματικά, πολλές φορές δυσκολεύονται να ζητήσουν μισή ντουζίνα αυγά απ’ το μπακάλη. Κι εδώ είναι ο δικός μας μεγάλος ρόλος, των πανεπιστημιακών: πώς μετουσιώνεις το επιστημονικό ταλέντο σε προσφορά προς το κοινωνικό σύνολο; Αυτές ήταν και οι ‘εντολές’ μου το 1992, όταν ήρθα στο Erasmus: Με τη δημιουργία του MEL, να συνδέσω τον επιχειρηματικό κόσμο του Ρότερνταμ, που τότε περιστρεφότανε γύρω από τη ναυτιλία και το λιμάνι, με το σπουδαίο πανεπιστήμιό μας. Δύσκολο το εγχείρημα όταν η άποψη του επιχειρηματικού κόσμου για τους πανεπιστημιακούς ήταν (και είναι) το λιγότερο ‘απαξιωτική’. Και πολλές φορές όχι άδικα, όταν καθηγητές της χρηματοοικονομικής, της διοίκησης ή των οικονομικών δεν έχουν δει τράπεζα ή επιχείρηση ούτε απ’ έξω. Οι γνωστοί σαν "book professors". Τα κατάφερα; Ας πω μόνο πως, στα χρόνια μου, το ΜΕΛ είχε ένα (εξωθεσμικό) Εποπτικό Συμβούλιο που απαρτίζονταν από τους CEO των 10 μεγαλύτερων πολυεθνικών εταιρειών της πόλης, αρχής γενομένης με το λιμάνι του Ρότερνταμ. Τότε ήταν που εισήγαγα και τον όρο «κοινωνικό αντίκτυπο» (societal impact). Πολλοί συνάδελφοί μου είχαν γελάσει: «τι είναι πάλι τούτο;» Για ‘κείνους, το πρώτο πράμα κάθε πρωί, πριν ακόμα και από τον πρωινό καφέ, ήταν να μετρήσουν τις εταιροαναφορές στο έργο τους. Γιατί μόνο αυτό είχε σημασία. Σήμερα, το «societal impact» είναι το μότο του πανεπιστημίου μας (και πολλών άλλων). ΗΗ

Helmut Kohl

 

Να συνεχίσω να λέω ιστορίες, μου λέει προχθές ένας φίλος. Γιατί αυτό είναι ευθύνη, λέει, και γράφοντας δημιουργώ προσδοκίες στο ‘λαό’ για συνέχεια.

Να λοιπόν άλλη μια, για έναν μειλίχιο και γαλήνιο άνθρωπο, όπως είναι όλοι οι ισχυροί που έχουν επίγνωση της δύναμής τους. Είχα την τύχη να περπατήσω δίπλα του για 50 μέτρα, πηγαίνοντάς τον στη μηχανή του διαδρόμου όπου οι φοιτητές μας αγοράζανε τον καφέ τους για μισό φλορίνι (τότε). Το όνομα του "καλοκάγαθού γίγαντα", για να χρησιμοποιήσω τη στοργική, γνωστή πια έκφραση; Χέλμουτ Κολ.

Δευτέρα ήτανε, 22 Μάη 1995. Από νωρίς το πρωί, το κάμπους ήταν περικυκλωμένο από αυτοκίνητα με φιμέ τζάμια, ψηλές κεραίες παντού, και κάτι ‘μυστήριους’ να τριγυρίζουν από ‘δω κι από ‘κει. Ξέρεις, εκείνους με τα μαύρα κουστούμια, τα μαύρα γυαλιά, και το βύσμα στο αυτί.

Μας μίλησε, για τί άλλο; Για μια μελλοντική ενωμένη Ευρώπη που προσπαθούσαμε με τόσες δυσκολίες και αντιξοότητες να χτίσουμε. Τη διάλεξή του ακολούθησε ένα μουσικό ιντερμέτζο για να περάσουμε στο δεύτερο μέρος του προγράμματος. Σηκώθηκε νωχελικά "να τεντώσει τα πόδια του", όπως είπε. Σηκωθήκαμε κι όλοι εμείς φυσικά και δεν ξέρω πώς, ίσως και να το επιδίωξα, βρέθηκα δίπλα του. «πού έχει εδώ κάνα καφέ να πιούμε;», γυρίζει και μου λέει. «Θα σας φέρουμε εμείς φυσικά, Herr Bundeskanzler» του απαντώ, απορώντας κι εγώ ο ίδιος με το θράσος μου. «όχι, όχι» μου απαντά. «δεν έχετε απ’ έξω κάποια μηχανή του καφέ για τους φοιτητές;». «Να σας πάω «herr Bundeskanzler»˙ ανταπαντώ. Όπως ξεκινούσαμε, ένοιωσα το μεγάλο αμφιθέατρο, με τους χίλιους τόσους καλεσμένους, να κινείται, όπως κινούνται τα κλαδιά και τα φύλα ενός τεράστιου δέντρου με το πρώτο βραδινό αεράκι:  Καμιά δεκαριά από τους ‘μυστήριους’ είχαν σηκωθεί όρθιοι με το δάχτυλο στο αυτί. Με ένα αδιόρατο νεύμα των φρυδιών του τους διέταξε να κάτσουν κάτω. Μας ακολούθησε μόνο ένας, που ήταν η σκιά του. Πηγαίνοντας προς τη μηχανή, ακολούθησε ο εξής διάλογος;

--Από πού είσαι; (έβλεπε πως από την προφορά μου δεν ήμουν Ολλανδός)

--Από μια μικρή χώρα, κ. Καγκελάριε που, απ’ το στέρημά της πληρώνει πολλά για να φυλάει τα σύνορα της Ευρώπης που χτίζετε.

Κοντοστάθηκε συνοφρυωμένος.

--Έλληνας είσαι;

--Και περήφανος μάλιστα herr Bundeskanzler.

--Kαι που βρέθηκες εδώ, στο Ρότερνταμ of all places;

--ε,, λιμάνια, ναυτιλία, logistics, not a bad place to be Herr Bundeskanzler.

Φτάσαμε στη μηχανή. Πριν προλάβει να σκεφτεί πως δεν είχε μισό φλορίνι, η ‘σκιά’ είχε ήδη ρίξει στη σχισμή το νόμισμα.

Δίπλα από τη μηχανή ήταν η πόρτα που έβγαζε στον εσωτερικό κήπο, και το ανοιξιάτικο απόγευμα του έγνεψε προκλητικά. Στάθηκε για ένα λεπτό, περιφέροντας τη ματιά του στη λιμνούλα με τα νούφαρα.

--Μια χαρά είστε εδώ μου φαίνεται. Είπε χωρίς να με κοιτάξει και έκανε μεταβολή, ακολουθούμενος κατά πόδα από τη ‘σκιά’.

Θεώρησα πως έπρεπε, διακριτικά, να μείνω δυο βήματα πιο πίσω˙ έτσι και έκανα.

Ναι.
Ήταν 22 του Μάη, 1995.
Ημέρα Δευτέρα.
ΗΧ

Πόσο χρονώ' ήτανε;

Πλάκα δεν έχει;

Την έχω ξαναγράψει την ιστοριούλα αλλά και τι έγινε; Φόρο πληρώνουμε;

Είχα κάποτε ένα αφεντικό. Κύριος πολύ παλιάς κοπής. Λάτρευε τη Ντόλυ. Στα χρόνια μου της Αγγλίας, εκείνη πήγαινε στο γραφείο μια φορά τη βδομάδα, πάντα με ένα κουτί γλυκά στο χέρι, για να του λέει τα νέα μου. Βλέπεις, εκείνα τα χρόνια δεν είχαμε κομπιούτερ και τηλέφωνα. Για να πάρουμε σπίτι, έπρεπε να βγούμε έξω, μέσ’ στο κρύο και τη βροχή, στους κόκκινους εκείνους θαλάμους που βλέπεις στα έργα Βασίλη, και να τηλεφωνήσουμε με κέρματα.

Του άρεσε λοιπόν του αφεντικού μου να διαβάζει τα ‘κοινωνικά’ στις εφημερίδες. «Ρε συ Ηρακλή», μου έλεγε. «Όταν ήμουν νέος διάβαζα τους γάμους. Μετά, τα βαφτίσια. Μετά, πάλι τους γάμους. Τώρα διαβάζω τις κηδείες». Και κάθε φορά που κάποιος γνωστός του ‘έφευγε’, μεταμορφωνότανε σε άλλον άνθρωπο. Αμίλητο κι αγέλαστο.

Σήμερα χάσαμε τη Μάρθα Καραγιάννη˙ τον ορισμό της ‘γυναίκας’. Στο τηλέφωνο, μόνο που δεν έκλεγε ένας καλός φίλος. «Τι έχεις ρε» του λέω. «Την ήξερες;». «Όχι ρε συ Ηρακλή», μου λέει. «Αλλά δεν ήταν και τόσο μεγάλη» (82). Όπως μου το ‘λεγε, σκεφτόμουν χαμογελώντας πως απ’ το πρωί μέχρι το βράδυ, από μια ηλικία και μετά, δεν ασχολούμαστε με τίποτε άλλο παρά μόνο με το ποιος έφυγε και πόσο χρονών ήταν. Όμως δε βλέπω τους φοιτητές μου να τους απασχολεί καθόλου το συγκεκριμένο θέμα. Και αναρωτιέμαι: Γιατί άραγε; 😊

Πλάκα δεν έχει; 

ΗΧ

Αυτοκίνητα πολυτελείας πυροβολημένων

 Πληρώνει μέχρι και 10,000 ευρώ παραπάνω, ώστε το καινούργιο του αυτοκίνητο να μην έχει καθόλου ‘διακριτικά’ (δεν ξέρω αν αυτή είναι η σωστή λέξη). Όχι απλά το μοντέλο, αλλά ούτε καν τη μάρκα.

Γιατί;
Μα γιατί κάνει ‘δήλωση’ στον Πασχάλη που θα το δει.

«Δεν το αγόρασα επειδή είναι Porsche˙ το αγόρασα μόνο και μόνο επειδή είναι Porsche».

Γνωρίζει βέβαια πολύ καλά πως ο Πασχάλης δε θα προσπαθήσει καν να βρει τη μάρκα του αυτοκινήτου˙ αυτό το βλέπει με την πρώτη ματιά (και για αυτό ακριβώς ο γείτονας το αγόρασε χωρίς διακριτικά). 

Αυτό που δε γνωρίζει όμως ο περήφανος ιδιοκτήτης, είναι πως τον Πασχάλη τον απασχολεί πολύ λιγότερο το αυτοκίνητο, και περισσότερο η ‘ψωνάρα’ του γείτονά του.

ΗΧ

 

ΠΑΡΑΜΙΛΩΝΤΑΣ (The Androulakis-Pegasus Affair)

Στην έρημο της Πολιτείας Utah, ή της Arizona, οι θερμοκρασίες το καλοκαίρι ξεπερνούν κατά πολύ τους 40 βαθμούς[1]. Εκεί, υπόγεια, σε έκταση εκατοντάδων στρεμμάτων, είναι εγκατεστημένοι servers που παρακολουθούν τους πάντες. Ή, τουλάχιστον, όσους δεν περνούν τα φίλτρα των προχωρημένων αλγορίθμων του λογισμικού τους, που μπροστά του το  Pegasus είναι παιχνιδάκι για μικρά παιδιά. Άλλωστε, από ‘κει προέρχεται και το Pegasus, μιας και η Αμερική δεν έχει κανενός είδους μυστικά από το Ισραήλ.

Ανακοινώθηκε πως η Pegasus έχει συμβόλαια με 17 από τις 27 χώρες της Ένωσης. Δεν άκουσα όμως να γίνεται κανενός είδους χαμός, θόρυβος ή συζήτηση εκεί. Δεν ξέρουμε καν ποιες είναι οι χώρες αυτές. Μόνο από τη δική μας χώρα ζήτησε η ‘μοναδική’ κυρία Φον ντερ Λάιεν εξηγήσεις. Γιατί; Μα γιατί μόνο σε μας ξέσπασε πάλι μηντιακός όλεθρος, και ‘εργαλειοποίηση’, μπας και κερδηθεί κάνα προεκλογικό ψηφουλάκι.

Microsoft, Google, Yahoo και τόσοι άλλοι έχουν ευρετηριάσει το σκληρό σου δίσκο, φίλε μου Βασίλη. Ακόμα και ένας χαμηλόβαθμος υπάλληλος της Microsoft ξέρει μέχρι και πότε πας 'προς νερού' σου. Όλα τα κινητά 'ωτακούγονται' από τις εταιρείες αυτές. Κάνε ένα πείραμα: Πάρε τηλέφωνο κάποιο φίλο και ανάφερε κάνα δυο φορές τη λέξη 'Σαντορίνη' για παράδειγμα. Μέσα σε 5 λεπτά, booking.com και TripAdvisor θα σου στείλουν πληροφορίες για τα ξενοδοχεία στο νησί. Στις περισσότερες χώρες, οι ανεξάρτητες αρχές οικονομικού εγκλήματος παρακολουθούν όσους ‘πρέπει’ να παρακολουθούν. Στην Ιταλία, θυμάμαι, μου το είχαν πει ανοιχτά: «Πρόεδρε, το τηλέφωνό σου παρακολουθείται». Σας ενοχλούν όλα αυτά; Εμένα καθόλου. Πληρώνω τους φόρους μου και κοιμάμαι μια χαρά τα βράδια.

Σε χώρες όπου υπάρχει ο ‘προσωπικός αριθμός’, στις περισσότερες της δυτικής Ευρώπης, οι πάντες γνωρίζουν τα πάντα. Τις έχω πει τις παρακάτω ιστοριούλες αλλά θα τις επαναλάβω.

1.    Στη Σουηδία, όπου πέρασα 5 απ’ τα καλύτερά μου χρόνια (μιας και εκεί γεννήθηκε και ο Ευκλείδης) το bestseller κάθε χρονιάς είναι το βιβλίο που αναφέρει πόσο φόρο πλήρωσε ο κάθε πολίτης.

2.     Μια Παρασκευή βράδυ, όταν γίνονται και τα περισσότερα αλκοτέστ, με σταματά η αστυνομία. «Κύριε Χαραλαμπίδη καλησπέρα. Ξέρουμε όσα πρέπει για σας και την κυρία Ντόλυ, αλλά ποιοι είναι οι συνεπιβάτες σας στο πίσω κάθισμα;» (ήταν στενός φίλος και συνάδελφος από την Ουαλία με τη γυναίκα του). 

3.     Μια φορά η γραμματέας μου πήγε να αγοράσει ένα καινούργιο ψυγείο. Το βρήκε, το έκλεισε και προχωρά στο ταμείο για να πληρώσει. Η ταμίας όμως της λέει: «κυρία, Πώσασλένε: το υπόλοιπο του τραπεζικού σας λογαριασμού δεν επιτρέπει να σας το δώσουμε με δόσεις, όπως επιθυμείτε». Αυτά όλα, πριν από 35 σχεδόν χρόνια.

 Εκείνο που δεν έγινε γνωστό στο ‘Androulakis Affair’ (σκηνοθεσία Steven Spielberg) είναι ο λόγος που το τηλέφωνό του παρακολουθείτο. Σίγουρα, ο λόγος αυτός δεν ήταν η μηντιακή-αντιπολιτευτική μπουρδολογία κατά την οποία ο Μητσοτάκης παρακολουθεί τους αντιπάλους του (σιγά τον αντίπαλο 😊). Όμως, πού ξέρω 'γω αν ο φίλτατος κ. Ανδρουλάκης δε συνομιλούσε με κάνα αναρχοαυτόνομο των Εξαρχείων, που είχε συλληφθεί να πετάει μολότοφ; Γιο συναδέλφου-συναγωνιστή, τότε που, νεαροί, ανεμίζανε αγέρωχα την παντιέρα ρόσα; Ή με πράκτορα ξένης χώρας που παρακολουθείτο κι εκείνος; Ή με τον Πούτιν; 

Και για να σοβαρευτούμε. Η παρακολούθηση κινητών σχετίζεται μόνο με τη μάχη κατά της τρομοκρατίας και την εθνική ασφάλεια. Για όλα τ’ άλλα, ένας φοιτητής μου στη Microsoft Cloud Security γνωρίζει, αν θέλει, όσα δεν ξέρει ούτε ο ίδιος ο κ. Ανδρουλάκης για τον εαυτό του. Ας μην ξεχνάμε τα ημέλς της Χίλαρι Κλίντον. Η, σε αυτό το βαθμό, εργαλειοποίηση της παρακολούθησης, εις άγραν εκλογικών πόντων, μόνο ως ‘θλιβερή’ μπορώ να την χαρακτηρίσω.

Τέλος πάντων. Αρκετά τα φρούτα της αυλής των θαυμάτων. Ας σταματήσω εδώ. Η πανσέληνος ήταν προχθές, και δεν νομιμοποιούμαι να συνεχίζω.  

Καλή Παναγιά τη Δευτέρα.

ΗΧ

 

[1] Μια εμπειρία που έζησα Αύγουστο στο Abu Dhabi κάτω από 50 βαθμούς. Και μια εμπειρία που αξίζει κανείς να τη ζήσει, έστω και με κίνδυνο της υγείας του. Αν και στη Masdar City, στην πόλη του μέλλοντος, 10 λεπτά έξω απ’ το Abu Dhabi, οι υπόγειες συγκοινωνίες και κυκλοφορία γενικά, και η ολιστική αρχιτεκτονική που ενισχύει τα ρεύματα αέρα ανάμεσα στα κτήρια, έχουν καταφέρει να κατεβάσουν τη μέση θερμοκρασία κατά 5 βαθμούς.

Μύκονος: Το νησί των ανέμων

ΣΥΖΗΤΗΣΗ ΠΡΩΙΝΟΥ ΚΑΦΕ ΜΕ ΦΙΛΟ ΜΥΚΟΝΙΑΤΗ

«Το Νησί των Ανέμων βουλιάζει με το τριήμερο του Αγίου Πνεύματος» μου λέει καταχαρούμενος.

«Το ‘Λευκό Νησί’» τον διορθώνω «παρόλο που για την εκθαμβωτική ‘λευκάδα’ του, δε φαίνεται να ενδιαφέρεται ούτε η Δίωξη, ούτε το ΣΔΟΕ, ούτε οι 29 κατασκευαστές πλυντηρίων».

Και το θέμα έρχεται στη συζήτηση που είχα με άλλο φίλο σήμερα το πρωί, για τα ‘γραφεία συνοδών’ που είναι πάντα ‘sold-out’ τη βδομάδα των Ποσειδωνίων. «Τι ακριβώς ‘εκτίθεται’ στα Ποσειδώνια από τη μεγαλύτερη ναυτιλία του κόσμου;», αναρωτήθηκε ο μεγαλοτραπεζίτης.  

«Να σου πω πώς ακριβώς ‘δουλεύει’ το σύστημα»˙ μου λέει ο φίλος Μυκονιάτης.  «η εύσχημη ‘μικρή’, συνήθως με τις ευλογίες του μπαμπά, αποταμιεύει ένα χρόνο από τη δουλίτσα της, για να αγοράσει μια τσαντούλα θαλάσσης LV, αντίστοιχο μαγιό,  και ένα σ/κ στο ‘νησί’, με ξαπλώστρα τρίτη σειρά, και χωρίς ομπρέλα. Φωτογραφίζεται ή βιντεοσκοπείται, από τοπικό ‘επί τούτου’ κανάλι (sic)˙ συνήθως, μπαίνοντας στη θάλασσα (μόνο μέχρι το γόνατο φυσικά). Στέλνει τις φωτό/βίντεο σε σκουπιδο-σελίδα του διαδικτύου, έναντι κάποιου κόστους, με τη συμφωνία να προβάλλεται για έξι μήνες.  Χαμός στα ‘μου αρέσει’ στο Instagram. Influencer γίνεται τώρα η μικρή με τα εκτιθέμενα… προσόντα της. Mέχρι και τα σκουπιδοκάναλα την προσκαλούν για συνεντεύξεις γύρω από τα Ελληνοτουρκικά, την επισιτιστική κρίση, και την παγκόσμιο οικονομία.

Το επόμενο βήμα; μα στο Survivor φυσικά.

Απλά είναι νομίζω τα πράματα. Ή όχι;

ΗΧ

Μα πώς μπορεί και ζει σ' αυτή τη χώρα; (Politie Rotterdam)

Έχω ζήσει σε πολλές χώρες.

Πότε όπως δεν έκανα κριτική για τα κακώς κείμενα της κάθε μιας (ή του καθενός).

Θα ήταν μεγάλο λάθος.

Τις αγάπησα όλες. Για τα καλά τους και τα κακά τους.

[Δυο πολύ καλοί φίλοι με κουτσομπόλευαν πρόσφατα: «Μα πώς μπορεί και ζει σε αυτή τη χώρα;», αναρωτήθηκε ο ένας, αναφερόμενος στην Ολλανδία].

Σαββατόβραδο απόψε, και ο γιος μου έχει πάρει από χθες το αυτοκίνητο…

Πριν 10 λεπτά, χτυπάει το τηλέφωνο.

Η ευγένεια της νεαρής αστυνομικού ήταν μέχρι και ‘παρεξηγήσιμη’:

--καλησπέρα κ. Χαραλαμπίδη. Πώς τα πάμε; Αστυνομία εδώ, αλλά μην ανησυχείτε.

--Τι έχουμε; Ρωτώ εμφανώς αναστατωμένος.

--Το παράθυρο του αυτοκινήτου είναι ανοιχτό˙ μήπως να το κλείναμε καλύτερα;

--Έμεινα άφωνος.

--«Αν περάσεις από μπροστά αύριο το πρωί, χτύπα το κουδούνι να σου πω μια καλημέρα».

Ήταν το μόνο που βρήκα να πω.

--«Καλό σαββατοκύριακο κ. Χαραλαμπίδη», ανταπάντησε γελώντας δυνατά.

Και έκλεισε το τηλέφωνο.

ΗΧ

Αρπακτικά περιοδικά - predator journals

 

Απολύτως ορθή και σωστά προβληματισμένη είναι η καλή συνάδελφος, κ. Κιντή, με τα «αρπακτικά περιοδικά» (predator journals) ή, αλλιώς, με την «εκδοτική σαβούρα». 

Καταλαβαίνω τον νέο ερευνητή που του έχει τεθεί ως όρος για την απόκτηση του διδακτορικού του η δημοσίευση σε ξενόγλωσσα περιοδικά: όχι μόνο θα δημοσιεύσει σε crappy journals, αλλά μπορεί και να πληρώσει για να του ‘βάλουν’ το άρθρο. Ελπίζει βέβαια ότι η Επιτροπή του δε θα το παρατηρήσει, δε θα βάλει θέμα, θα σιωπήσει˙ ίσως γιατί σιωπά ό ίδιος ο επιβλέπων καθηγητής. 

Αλλά γιατί ένας φτασμένος ακαδημαϊκός θα δημοσιεύσει σε αρπακτικό περιοδικό; Η απάντηση είναι απλή: Γιατί ηλικιακά 😊 'δεν τον παίρνει' να περιμένει ένα χρόνο για τη δημοσίευση, ή γιατί πιστεύει πως εκεί που έχει φτάσει ο μόνος κριτής του είναι ο Παντοδύναμος  ή, για να σοβαρευτούμε, βάσεις όπως η Scopus ή Google Scholar συγκαταλέγουν τη σαβούρα στις λίστες τους και προσμετρούν τις ετεροαναφορές τους. Με βάση αυτές, η Clarivate (τέως Thompson Reuters) τους δίνει και Impact Factor!  

Εκεί λοιπόν βρίσκεται το πρόβλημα: Αν οι Scopus και Google Scholar αγνοούσαν τα crappy journals, αυτά δε θα υπήρχαν. 

Διαφορετικά, «γιατί να μην το στείλω εκεί»; Λέει ο φτασμένος συνάδελφος. «Όταν το μόνο που μετράει είναι τα citations και το Impact Factor;». «Τι να τα πάρω (τα citations) απ’ την Econometrica, τι να τα πάρω απ’ την… μπιπ˙ το ίδιο είναι». 

Είναι όμως; 

Αφήνω την απάντηση στους επαΐοντες με μία τελευταία παρατήρηση: Έχει ενδιαφέρον να δει κανείς ‘ποιοι’ είναι αυτοί που κάνουν αναφορές στο έργο του καθηγητή και σε ποια περιοδικά δημοσιεύουν εκείνοι. Στην Κίνα, για παράδειγμα, υποβάλλονται δέκα φορές περισσότερα διδακτορικά το χρόνο απ΄ ότι σε όλο τον υπόλοιπο κόσμο μαζί. Και ο διδακτορικός φοιτητής είναι υποχρεωμένος να αναφερθεί σε όλες τις εργασίες, ακόμα και από τον ‘σαβουρότοπο’, στην προσπάθειά του να συντάξει μια όσο πιο ολοκληρωμένη επιθεώρηση βιβλιογραφίας (literature review) γίνεται, για την οποία θα κριθεί.

ΗΧ

Υ.Γ. Προς συνάδελφο Γιάννη Μουρμούρη στο Facebook.

Γ.Μ. : Μεγάλο και ουσιαστικό θέμα Ηρακλή… Δυστυχώς αυτή η κατάσταση υποθηκεύει τις εκλογές και εξελίξεις μελών ΔΕΠ, άρα και την ποιότητα του πανεπιστημίου. Παλαιότερα ο νόμος το προέβλεπε με καταλογογράφηση περιοδικών, που αναγνωρίζονται. Ελπίζοντας να περιληφθεί στην νέα νομοθετική ρύθμιση…

ΗΧ: Καλημέρα Γιάννη. Έχω δώσει μάχες γι αυτό, ως αξιολογητής πανεπιστημιακών τμημάτων/προγραμμάτων. Η άρνηση λυσσαλέα. Γιατί η καταλογογράφηση περιοδικών είναι συνώνυμο της "αξιολόγησης". 

Το θέμα είναι ακόμα μεγαλύτερο: Διότι ο κατάλογος πρέπει να ανταποκρίνεται στην ερευνητική κατεύθυνση του Τμήματος, όπως την καθορίζει η Πολιτεία. Και εδώ είναι τα όρια της ακαδημαϊκής ανεξαρτησίας. Αλλά όταν για να αποκτήσει αυτοδυναμία ένα τμήμα οικονομικών προσλαμβάνει παλαιοντολόγους, ψυχολόγους, ιστορικούς, κλπ., ΔΕΠ πλήρους απασχόλησης, πληρώνοντάς τους αδρά, από τους φόρους σου, αντί να τους δώσει 500 ευρώ να κάνουν τα δυο μαθήματά τους το χρόνο, (όχι που κάνουν αλλά που θα έπρεπε να κάνουν), προσκαλώντας τους, απλά, από αδελφό τμήμα, τι θα μπορούσε να είναι ένας τέτοιος κατάλογος και η ερευνητική κατεύθυνση του τμήματος, στην οποία τα μέλη ΔΕΠ θα πρέπει να εντάξουν την ερευνητική τους προσπάθεια; 

Ξανά, και εδώ, είναι τα όρια της ακαδημαϊκής ανεξαρτησίας. Γιατί σε ένα τμήμα νομικής, είναι κακώς εννοούμενη η ακαδημαϊκή ελευθερία που μας επιτρέπει, άκριτα, να δημοσιεύουμε περί ορνιθολογίας με τα λεφτά του φορολογούμενου. HX

Μια παγωμένη μαλβαζία

 Παρά θίν’ αλός όλα είναι πιο χαλαρά.

Ακόμα και συζητήσεις γύρω από καυτά ζητήματα, όπως το σωφρονιστικό σύστημα μιας χώρας.
Συνοδοιπόροι μου το μεσημεράκι, δυο καλοί φίλοι, νομικοί, και μια (ίσως δύο; ) παγωμένη μαλβαζία.

Γιατί οι ποινές για το ίδιο αδίκημα είναι τόσο διαφορετικές στην Ε.Ε.; Γιατί η αστειότητα αυτή της ολικής αναστολής υπάρχει μόνο στην Ελλάδα; Πού αποσκοπεί (ή θα έπρεπε να αποσκοπεί) η ποινή; Είναι τιμωριτική ή προς παραδειγματισμό; Και ποιος εφηύρε εκείνο το ‘μπουρδολόγημα’ «πλήρωσε το χρέος του και αποδίδεται καθαρός στην κοινωνία»; Δεν ξέρω πόσο ‘καθαρός’ αποδίδεται αλλά μετά από δέκα χρόνια στη ‘στενή’ σίγουρα δε θα τον καλέσω για φαγητό το βράδυ. Επανεντάσσεται λοιπόν στην κοινωνία, ή ξαναγυρίζει στα γνωστά λημέρια του και στο σινάφι του;

Αναπόφευκτα ήρθε και το θέμα της θανατικής ποινής. «Κανείς δεν έχει το δικαίωμα να αφαιρέσει ανθρώπινη ζωή, παρά μόνο ο Θεός», μου λέει ο ένας. «κι εσύ, καλέ μου φίλε νομοθέτη*» ανταπαντώ, «ποιος σου έδωσε το δικαίωμα να αφήνεις να κυκλοφορεί ελεύθερος ανάμεσά μας, χωρίς μάσκα και εμβόλιο, ο κρετίνος που μας στέλνει στη δική του ηλεκτρική καρέκλα που τη λέμε ΜΕΘ»;

Έμεινε βουβός.
Κίνηση ματ νομίζω.
Όχι;
Τότε σε παρακαλώ τις απόψεις σου φίλε μου Βασίλη.

ΗΧ

*(γερουσιαστής στο Ιταλικό κοινοβούλιο)